گاهی اوقات در شرایطی قرار میگیریم که ایده ای در ذهن داریم و میخواهیم آن را بر روی کاغذ بیاوریم اما نمیتوانیم یا شیوه نگارش را بلد نیستیم. برخی افراد معتقدند انسان برای نوشتن نیاز به استعدادی ذاتی دارد اما در واقع نوشتن مهارتی است که می توان آن را آموخت. هیچکس بدون اطلاعات کامل و کافی از اصول نویسندگی و احاطه کافی به مسائل روانی و اجتماعی نمی تواند نویسنده شود و کتاب بنویسد. برای تبدیل شدن به یک نویسنده متبحر باید ذهن را تربیت نمود.
برای تربیت ذهن و پدید آوردن یک نوشته خوب شما نیاز به یک استاد خوب دارید. امروزه کلاسها و دورههای آموزشی زیادی در این زمینه وجود دارند اما ممکن است برای شما سوال پیش بیاید که شرکت در چه دوره آموزش نویسندگی برای شما مناسب است؟ و این کلاسها چه مواردی را به ما میآموزند؟ در این میان مدرسه مجازی طلوع در جهت رفع نیاز علاقهمندان به نویسندگی اقدام به برگزاری دورههای آموزش نویسندگی با برجستهترین استاد نویسندگی کشور محمدرضا سرشار معروف به رضا رهگذر نموده است. از این رو در ادامه برای آشنایی با مباحث آموزش و یادگیری نویسندگی مهمترین موارد آورده شده است:
معرفی کتاب های آموزش نویسندگی
نویسنده شدن
کتاب نویسنده شدن، نوشتهی دروتیا برند است که هنوز هم پس از چندین سال بهعنوان کتاب مرجع برای کسانی که به نویسندگی علاقه دارند معرفی میشود، چرا که مشکلات شروع کردن به نویسندگی همان هایی است که سال ها پیش بوده است. دروتیا برند در این کتاب تمرینات خاصی ارائه می دهد تا نویسندگان نوپا عادتهای نادرست کارگاه داستان نویسی و رماننویسی را کنار بگذارند، علاوه بر این نویسنده در این کتاب در تلاش است تا مخاطب را به سوی ارتباط با ناخودآگاهاش راهنمایی کند. این کتاب از جمله کتاب های مفید نویسندگی است که به هر نویسنده ای کمک می کند تا آداب و اصول صحیح نوشتن را بیاموزد و این عادات را در خود پرورش دهد. حتی کسانی که آموزش گویندگی هم کار میکنند می توانند مخاطب این کتاب باشند.
نوشتن با تنفس آغاز میشود
نویسندگی فعالیتی است که بطور مستقیم با خلاقیت ما ارتباط دارد و معمولا بطور ناخودآگاه بروز مییابد. در این کتاب لرن هرینگ با تغییر در جزئیات روزمرگی زندگی خلاقیت نویسنده را بهبود میدهد .در این کتاب نویسنده سعی میکند با ما همراهی کند تا بتوانیم با نا خودآگاهمان ارتباط برقرار کنیم و صدای درون خود را بشنویم و بتوانیم آن را در هر قالبی که میخواهیم بر روی کاغذ بیاوریم.
برای داستان نویسی از کجا شروع کنیم؟
برای داستاننویسی علاوه بر علاقه و استعداد ذاتی شما نیازمند آشنایی با اصول نگارش و چگونه نوشتن داستان هستید. باید بدانید که تنها با داشتن ایده نمیتوانید قلم به دست بگیرید و داستان خارقالعادهای را خلق کنید. در واقع آنچه شما نیاز دارید داشتن یک استاد خوب است که چراغ راه چگونه نوشتن شما باشد.
در داستان نویسی به ویژه داستاننویسی کوتاه جملات ابتدایی بسیار مهم و حائز اهمیت هستند و تا حد زیادی میتوانند کیفیت کل مسیر را مشخص کنند، برای نوشتن داستان باید آن را در مسیری درست قرار دهید.
اولین قانون مهم در مورد جملات آغاز کننده داستان ایجاد تکانه است. این جملات باید شامل عناصر منحصربهفردی باشد که داستان و یا کتاب را میسازد. نویسنده باید در پاراگراف اول مخاطب را با فضای اصلی و کشمکشهای داستان آشنا کند، توجه کنید که نباید جملات آغازین ایجاد پیچیدگی کند.
به این ترتیب شروع موفق شروعی است که در مخاطب تکانه ایجاد کند و یا باعث به وجود آمدن سوالاتی در ذهن مخاطب شود که او را به خواندن ادامه متن ترغیب کند.
بعضی نویسندگان گمان می کنند تنها یک شروع فوق العاده و بینظیر برای جذب مخاطب کافی است اما باید به این نکته توجه کرد که اگر یک شروع فوقالعاده در ادامه با داستانی جذاب همراه نشود و کسل کننده شود خواننده مأیوس می شود، شروع داستان نباید با دراماتیکترین و بحرانیترین قسمت داستان باشد چرا که در ادامه کشمکشی در خلال داستان نخواهد بود و با پایین آمدن جذابیتاش دچار ریزش مخاطب خواهد شد.
تکنیک دیگر از کل به جزء آمدن است معمولا در سینمای مدرن فیلمها با تاکید بر جزئیات آغاز می شوند و رفته رفته در خلال فیلم این تصویر کلیتر می شود تا تأثیر آن بر کل را روشن کند. این تکنیک در نوشتن کاربرد زیادی ندارد و مورد استفاده قرار نمیگیرد.
یکی از سادهترین تکنیک ها برای جذب مخاطب در داستان نویسی و رمان نویسی این است که در خلال متن خود نوعی سردرگمی برای خواننده ایجاد کنید، سپس با ارائهی سایر اطلاعات در ادامه داستان این ترفند خود را کامل کنید. همانطور که می بینید نوشتن آنقدرها هم ساده نیست! بنابراین بهتر است با شرکت در یک دوره آموزشی مناسب، تکنیکهای مرتبط با نویسندگی را بیاموزید.
نکتهای که باید بدان توجه کرد این است که نویسنده به تمام ابهامات ایجاد شده در خلال داستان پاسخ دهد تا خستهکننده و ملالآور نشود و اینکه خواننده باید با سایر اطلاعاتی که بعدا به دست میآورد یا بدون پاسخ به این سوالات هم، متنی که می خواند برایش با معنا باشد و به اصطلاح درگیر داستان شود. بنابراین بسیار مهم است که در طول داستان همراه با خواننده خود پیش بروید.
اگر شما نمیخواهید در ابتدای داستان حس سردرگمی ایجاد کنید، می توانید یک معما در ذهن مخاطبان خود ایجاد کنید این تکنیک میتواند بسیار تأثیرگذار باشد. به خصوص اگر این معما برای راوی داستان هم بوجود آید این قضیه میتواند راوی و خواننده را در یک جناح قرار دهد و بسیار تاثیرگذار خواهد بود.
گاهی اوقات متن داستان در روند نوشتن تغییرات زیادی میکند، در حدی که با شروع خود پیوستگی و ارتباط کافی را نخواهد داشت. بنابراین بهتر است شما شروع و عنوان داستان خود را نیز مورد بازنگری قرار بدهید تا در صورت عدم پیوستگی با ایجاد تغییراتی در آن مشکلات به وجود آمده را حل کنید .شما میتوانید با شرکت در دورههای آموزشی نویسندگی موسسه طلوع هر آنچه را که برای اصولی نوشتن نیاز دارید، بیاموزید.
آشنایی با چینش کلی قسمت های یک داستان
هر داستان یک چینش خاص دارد اما به طور کلی چینش تمامی داستانها به شکل زیر است. در دوره آموزشی نویسندگی موسسه مجازی طلوع یاد میگیرید که چگونه تمامی اصول داستاننویسی را در طول نگارش خود رعایت کنید:
صحنه
صحنه یکی از عناصر داستانی مهم است که زمان، مکان و شرایطی که داستان در آن اتفاق میافتد را شامل می شود. برای صحنه سازی داستان نیازی نیست که همه جزئیات را نکته به نکته به مخاطب ارائه دهید، گاهی ارائه اطلاعاتی کلی در مورد صحنه داستان کفایت میکند.
شخصیتها
در متن هر داستان ما با شخصیتهای اصلی و فرعی زیادی سروکار داریم که ممکن است شخصیت منفی یا مثبت باشند، سعی کنید شخصیتهای داستانتان جذاب باشند و به خوبی آنها را معرفی کنید. معمولا در داستان دو شخصیت اصلی به عنوان قهرمان اصلی و ضد قهرمان وجود دارد و شخصیت اصلی داستان کسی است که داستان حول محور او اتفاق میافتد. ضد قهرمان هم شخصیتی است که کشمکشها و بحران را برای پیشبرد داستان ایجاد میکند.
کشمکش
در خلال داستان بزرگترین چالشی که یک شخصیت با آن مواجه میشود را کشمکش میگویند و این کشمکش، معمولا محور داستان و دلیل اصلی وجود داستان است. البته کشمکشها ممکن است در طول داستان زیاد باشند اما کشمکش اصلی در داستان فقط یکی است و مابقی کشمکشها مانند معماهای کوچک که سریع حل میشوند به پیشبرد داستان کمک میکنند و همانند قلاب های کوچکی هستند که مخاطب را در خلال داستان نگه میدارند.
اوج داستان
اوج داستان نقطهای است که در آن جدیترین و مهم ترین چالش داستان اتفاق میافتد. مهم ترین قسمتی است که مخاطب را درگیر میکند. و نفس خواننده در سینه اش حبس میشود. معمولا شامل دو راهی ها و سردرگمی های داستان است جایی است که شخصیت داستان باید تصمیم سختی بگیرد و این تصمیم نتیجه کل داستان را مشخص میکند.
نتیجه
در این قسمت داستان نقطهی اوج داستان را پشت سر میگذارد و تمامی چالش ها کشمکش های داستان حل می شود و دیگر ابهامی وجود ندارد. توجه کنید که اغلب برای مخاطبان جالب است با پایانی مواجه شوند که انتظارش را نداشتهاند. همیشه سعی کنید برای افزایش جذابیت داستان پایان متن قابل پیشبینی نباشد.
جزئیات
یکی از مهمترین قسمتهای داستان نویسی و رمان نویسی توجه به جزئیات است که در نوشتن یک کتاب باید به آن توجه کرد. با توصیف جزئيات، سطح گیرایی داستان افزایش پیدا میکند و صحنه سازی بهتری خواهید داشت. اما توجه کنید که در این کار زیادهروی نکنید چرا که شاخ و برگ دادن بیش از حد باعث میشود داستان ملال آور شود.
ذکر این نکته لازم است که با وجود کتاب های متعددی که در این زمینه وجود دارند، یک فرد برای نگارش داستان باید بیاموز چگونه از هوش و خلاقیت و استعداد ذاتی خود نیز بهره ببرد و این همان چیزی است که شما در دوره آموزش نویسندگی موسسه طلوع یاد میگیرید. به نکته هم توجه داشته باشید که بسیاری از افراد هم از این آموزش ها در جهت ساخت پادکست استفاده کنید.
چرا بهتر است ساده بنویسیم؟
یکی از مهم ترین مسائل برای نویسندگی به خصوص نویسندگان تازه کار ساده نوشتن است. نویسنده ای که سعی دارد از تعابیر پیچیده و دور از ذهن در نوشتههای خود استفاده کند، هنوز اهمیت ساده نوشتن را درنیافته است. گویا این نویسنده به اشتباه تجربههای روزمرگی خود را بی اهمیت میداند و تلاش میکند این پیش و پا افتادگی را با پیچیدگی نوشتارش پوشش دهد و بدین ترتیب مرتکب اشتباه بدتری میشود.
گویا پیچیده نوشتن مثل آن است که برای عمیق نشات دادن چشمۀ زلال کمعمقی آن را گل آلود کرد. در نتیجه نه تنها این نوشته عمق نمییابد بلکه زلالی و شفافیت آن هم از بین خواهد رفت. البته ساده نوشتن هم کار آسانی نیست و نیازمند تمرین و تلاش مستمر و حوصله زیاد است. باید توجه کنید که سادگی نوشتار مترادف با سطحی بودن یک نوشته نیست و ارزش والایی دارد. اما بدانید میتوانید از جزوهی آموزش نویسندگی هم استفاده کنید.
سخن آخر
باید توجه داشت که برای نویسندگی علمی و خلاق تنها مطالعه کافی نیست و حتما نیازمند تمرین مستمر هستیم تا ذهن خود را تربیت کنیم و بتوانیم به یک نویسنده خلاق و متبحر تبدیل شویم. گاهی ممکن است در این مسیر با سوالاتی مواجه شویم که مسیرآموزش نویسندگی را برایمان مه آلود کند و موفق نشویم به درستی بنویسیم؛ در بسیاری موارد برای یادگیری این آموزشها بسیاری از افراد به دلیل دنبال منابع خارجی میگردند. خبر خوب برای دانشجویان این است که کلاس آموزش نویسندگی در مدرسه مهارتی طلوع و کارگاه های نویسندگی خلاق میتوانند پاسخ مناسبی برای دغدغههای علاقهمندان به نویسندگی باشند.
بدون دیدگاه